Media w Polsce

Rok 2011 w polskich mediach upłynął w cieniu masowych zwolnień dziennikarzy m.in. tygodnika "Newsweek", tabloidu "Fakt" i tytułów należących do grupy Agora, która w minionym roku odnotowała niemal 40 % spadek przychodów. W październiku na scenie pojawił się nowy „rozgrywający“ – Grzegorz Hajdarowicz, ze swoim 100-proc. udziałem w Presspublice, wydawcy m.in. dziennika "Rzeczpospolita" i tygodnika "Uważam Rze". Telewizja publiczna utrwaliła swój wizerunek medium „chorego, potrzebującego pieniędzy i pomysłu na siebie". Tymczasem, przejęcie Polkomtela przez Zygmunta Solorza-Żaka (największa transakcja w historii polskich mediów) może stać się przełomowym impulsem do integracji mobilnego internetu z ofertą telewizyjną.

Przyszłość polskich mediów wydaje się należeć do internetu. W roku 2011 sprzedaż reklam „w sieci“ wzrosła o 18,8 proc. w porównaniu z rokiem ubiegłym. Spadek wydatków reklamowych zanotowały natomiast dzienniki (o 9,1 proc.), reklama zewnętrzna (o 4,6 proc.) oraz magazyny (o 4,5 proc.). Dwa ostatnie uzyskały jednak dużo lepsze wyniki niż w 2010 roku. 2011 rok to dalsze spadki w inwestycjach w prasę oraz reklamę zewnętrzną, za co odpowiedzialne są wzrosty wydatków reklamowych w internecie i telewizji. Przewiduje się, że magazyny stracą dalsze 6,1%, dzienniki 8,1%, a reklama zewnętrzna 2,9% w porównaniu z poziomem inwestycji w te media w roku 2010.


W Polsce dostępnych jest ponad 500 krajowych programów telewizyjnych i radiowych, transmitowanych drogą naziemną, satelitarną, poprzez sieci kablowe i telefoniczne. W polskiej telewizji naziemnie można odbierać 15 kanałów, 28 przez satelitę a 199 kablowo. 233 programy radiowe można odbierać drogą naziemną a 4 kablowo. Na polskim rynku swoje usługi oferuje ponad 700 operatorów telewizji kablowych, z których korzysta 4,6 miliona gospodarstw domowych. Rynek telewizji kablowej w Polsce jest trzecim co do wielkości w Unii Europejskiej – po Niemczech i Holandii.


Podobnie jak w innych krajach europejskich w Polsce można zaobserwować koncentrację rynku medialnego, w następstwie której powstają silne koncerny medialne. Zniesienie ograniczeń koncentracji własności w polskich mediach stało się możliwe po wejściu Polski do Unii Europejskiej. Szczególnie szybko nastąpiła koncentracja firm oferujących sieci kablowe oraz lokalnych rozgłośni radiowych.
W 2011 roku zapadły istotne decyzje dotyczące cyfryzacji mediów. Prezydent Bronisław Komorowski w połowie lipca podpisał ustawę o wdrożeniu naziemnej telewizji cyfrowej, która przewiduje, że do końca lipca 2013 r. nadawanie analogowe wyłączą: TVP, Polsat, TVN, TV4 i TV Puls. W połowie grudnia uruchomiony został pierwszy multipleks naziemnej telewizji cyfrowej – ostatni, który miał zacząć działać przed wyłączeniem telewizji analogowej w Polsce. TP Emitel (operator) rozpoczął emisję programów TVP z nadajników w Zielonej Górze, Żaganiu, Wiśle, Rzeszowie i Warszawie.


Zintegrowano Cyfrowy Polsat z Telewizją Polsat SA po czym przeprowadzono największą polską transakcję w tym roku przejmując Polkomtel SA. Decyzja o sprzedaży grupy TVN  poskutkowała jej faktycznym podzieleniem. Co prawda proces ten trwać będzie w czasie, ale niewątpliwie pierwszym szybkim jego efektem będzie wchłonięcie przez Cyfrę + platformy N. i konsolidacja rynku telewizyjnego. UPC (superszybki internet o prędkości do 120 Mb/s bez limitów transferu w atrakcyjnej cenie) od roku 2012 r. wzmocniony o Aster, czyli ok. 100 000 gospodarstw z tv cyfrową i 380 000 z tv analogową. Cyfrowy Polsat dysponuje liczbą ok. 3,5 milionów abonentów. Przewiduje się, że w 2012 roku znaczący wpływ na rosnące inwestycje w telewizji i internecie będą miały Mistrzowstwa Europy w Piłce Nożnej Euro 2012 z powodu dużej ilości relacji z poszczególnych imprez oraz zwiększoną aktywnością reklamodawców związanych z branżą sportową. Prasa i reklama zewnętrzna też będą beneficjentem Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej, ale zysk pozyskany przy tej okazji nie zdoła przewyższyć notowanych strat. Przewidywany wzrost wartości polskiego rynku reklamy w 2012 roku to 5,6%.


Nowością roku 2011 był wzrost zapotrzebowania na rozrywkę, skierowaną do kobiet. Odpowiedzią mediów był rozrywkowy kanał dla kobiet Viacom Blink! (seriale, dokument, krymnał).
Coraz mniej Polaków słucha radia. Każdego dnia w 2011 roku włączało średnio 24,3 mln słuchaczy. To o 200 tys. osób mniej niż w 2010 roku. Według najnowszych badań Radio Track, realizowanych przez Millward Brown SMG/KRC, zasięg dzienny radia ogółem w 2011 roku wynosił 80,4 proc., a zasięg tygodniowy – 94,9 proc. W 2010 roku wskaźniki te wynosiły odpowiednio: 81 proc. i 95,2 proc. Przy czym, słuchacze coraz wybierają nowy nośnik, którym jest telefon komórkowy – 33,4 proc. W 2010 roku 32,1 proc. słuchaczy odbierało radio za pośrednictwem telefonu, a w 2009 – 28,9 proc.


Wejściu na rynek prasowy Grzegorza Hajdarowicza, nowego właściciela wydawnictwa Presspublica, towarzyszyła zapowiedź zwolnień (do 120 osób) i obniżenia wynagrodzeń kolejnych 200 (decyzje powstawały w porozumieniu ze związkami zawodowymi). Hajdarowicz zdecydował też m.in. o zaprzestaniu wydawania "Życia Warszawy", które ukazywało się od 1944 roku. Pod koniec roku dziennikarz Tomasz Lis ogłosił  plan stworzenia portalu informacyjno-komentatorskiego wzorowanego na The Huffington Post.


24.04.2012 Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej